pit-28 Złóż PIT-28 z pomocą naszego programu, to jest proste!

Ulga rehabilitacyjna

Jeśli jesteś osobą niepełnosprawną ewentualnie masz na utrzymaniu osobę niepełnosprawną, sprawdź, czy poniesione przez Ciebie koszty na cele rehabilitacyjne oraz koszty powiązane z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych uprawniają do ulgi w podatku dochodowym od osób fizycznych. Jeżeli tak, to możesz je rozliczyć przy rozliczaniu podatku.

Bardzo ważne!
Każda odliczenie podatkowe to przywilej, z którego będziesz mógł skorzystać jedynie wtedy, gdy spełnisz wszystkie warunki. Urząd skarbowy ma prawo skontrolować poprawność dokonanych potrąceń.

Objaśnienie najważniejszych pojęć

Osoba niepełnosprawna — to osoba, która dysponuje jednym z poniższych:

• orzeczenie przyznające rentę z tytułu rentę socjalną, rentę szkoleniową, całkowitej lub częściowej niezdatności do pracy
• orzeczenie o niepełnosprawności, wydane przez właściwy organ na bazie przepisów obowiązujących do 31 sierpnia 1997 r.
• orzeczenie o zakwalifikowaniu przez organy orzekające do jednego z trzech stopni niepełnosprawności
• decyzję o niepełnosprawności osoby, która nie ukończyła 16. roku życia, wydane na bazie odrębnych przepisów

Osoba niepełnosprawna pozostająca na utrzymaniu podatnika — to ojczym, dzieci obce przyjęte na wychowanie, rodzice współmałżonka, rodzice, współmałżonek, macocha, zięciowie, dzieci własne, pasierbowie, dzieci przysposobione, rodzeństwo, synowe, jeżeli są osobami niepełnosprawnymi, pozostają na utrzymaniu podatnika, a ich dochody nie przekraczają w roku fiskalnym kwoty 9120 zł.

Osoba niepełnosprawna zaliczona do II grupy inwalidzkiej — to osoba, w stosunku do której orzeczono umiarkowany stopień niepełnosprawności albo całkowitą niezdatność do pracy.

Osoba niepełnosprawna zaliczona do I grupy inwalidzkiej — to osoba, w stosunku do której orzeczono całkowitą niezdatność do pracy oraz niezdolność do samodzielnej egzystencji albo znaczny stopień niepełnosprawności.

Poniesione koszty uprawniające do ulgi rehabilitacyjnej

Nie każdy wydatek dotyczący osoby niepełnosprawnej uprawnia do potrąceń w ramach ulgi rehabilitacyjnej. Potrąceniu podlegają jedynie te koszty poniesione przez podatnika mającego na utrzymaniu osobę niepełnosprawną lub osobę niepełnosprawną, które zostały wyszczególnione w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, jako wydatki związane z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych oraz wydatki na cele rehabilitacyjne.

Koszty uprawniające do odliczeń dzielą się na:

• wydatki nielimitowane (potrąceniu podlega cała wydatkowana suma)
• koszty limitowane (kwotę przysługującego potrącenia liczy się z uwzględnieniem "dolnego" lub "górnego" limitu kwotowego)

Wydatki nielimitowane — należą do nich koszty poniesione na:

• zakup pomocy, materiałów, wydawnictw szkoleniowych, odpowiednio do potrzeb wynikających z niepełnosprawności
• odpłatny pobyt na turnusie rehabilitacyjnym
• usługi opiekuńcze oraz opiekę pielęgniarską w domu nad osobą niepełnosprawną w okresie przewlekłej choroby uniemożliwiającej poruszanie się świadczone dla osób niepełnosprawnych zaliczonych do I grupy inwalidztwa
• odpłatny, konieczny przewóz na konieczne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne:
  • osoby niepełnosprawnej - karetką przewozu sanitarnego
  • osoby niepełnosprawnej zaliczonej do II lub I grupy inwalidztwa oraz dzieci niepełnosprawnych do lat 16, również innymi niż karetka środkami przewozu sanitarnego
• kolonie i obozy dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnej oraz dzieci osób niepełnosprawnych, które nie ukończyły 25-tego roku życia
• opłacenie tłumacza języka migowego
• zakup i naprawę narzędzi technicznych, indywidualnego sprzętu, urządzeń ułatwiających wypełnianie czynności życiowych oraz niezbędnych w rehabilitacji, odpowiednio do potrzeb wynikających z niepełnosprawności, z wyjątkiem sprzętu gospodarstwa domowego
• dostosowanie pojazdów mechanicznych do potrzeb wynikających z niepełnosprawności
• adaptację i wyposażenie budynków mieszkalnych oraz mieszkań, adekwatnie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności
• odpłatne przewozy środkami transportu publicznego połączone z pobytem:
  • na koloniach i obozach dla dzieci osób niepełnosprawnych, które nie ukończyły 25. roku życia oraz młodzieży i dzieci niepełnosprawnej
  • na turnusie rehabilitacyjnym
  • zakładach rehabilitacji leczniczej, w zakładach lecznictwa uzdrowiskowego, zakładach opiekuńczo-leczniczych, pielęgnacyjno-opiekuńczych
• zakładach opiekuńczo-leczniczych, pobyt w zakładzie rehabilitacji leczniczej, opłata za zabiegi rehabilitacyjne, zakładach pielęgnacyjno-opiekuńczych, odpłatny pobyt na leczeniu w zakładzie lecznictwa uzdrowiskowego

Wydatki limitowane — należą do nich wydatki poniesione na:

• leki, jeśli lekarz specjalista orzeknie, że osoba niepełnosprawna powinna stosować określone leki stale lub czasowo. W tym wypadku potrąceniu ulegają koszty w wartości będącej różnicą pomiędzy kosztami rzeczywiście poniesionymi w danym miesiącu a kwotą 100 zł
• korzystanie z samochodu osobowego stanowiącego współwłasność lub własność osoby niepełnosprawnej zaliczonej do I lub II grupy inwalidztwa lub podatnika mającego na utrzymaniu osobę niepełnosprawną zaliczoną do I lub II grupy inwalidztwa albo dzieci niepełnosprawne, które nie ukończyły 16. roku życia, na potrzeby związane z koniecznym przewozem na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne - maksymalna kwota potrącenia w roku podatkowym wynosi 2280 zł
• utrzymanie przez osoby niewidome zaliczone do II lub I grupy inwalidztwa psa przewodnika - maksymalna kwota potrącenia w roku podatkowym wynosi 2280 zł
• opłacenie przewodników osób z niepełnosprawnością narządu ruchu zaliczonych do I grupy inwalidztwa oraz osób niewidomych zaliczonych do II lub I grupy inwalidztwa – maksymalna kwota ulgi w roku fiskalnym wynosi 2280 zł

Ważne!
Przytoczony katalog wydatków (zarówno limitowanych jak i nielimitowanych) ma charakter zamknięty. Znaczy to, że potrąceniu ulegają wyłącznie te koszty, jakie zostały w nim wymienione. W rezultacie nie można odliczyć wydatków połączonych np. z sfinansowaniem wizyty lekarskiej lub dojazdem własnym samochodem na badania lekarskie. Potrąceniu nie podlegają też wydatki (chociażby przytoczone w katalogu), które w całości zostały opłacone ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, Narodowego Funduszu Zdrowia, zakładowego funduszu świadczeń socjalnych albo w całości zostały zwrócone osobie w jakieś formie.

Dokumentowanie wydatków dających prawo do potrąceń

Wysokość wydatków ustala się na podstawie dokumentów stwierdzających ich poniesienie. Może to być dowód wpłaty na poczcie, faktura, rachunek, potwierdzenie przelewu bankowego, o ile wynika z nich kto, ile, kiedy, za co zapłacił. Wyłącznie w przypadku kosztów limitowanych związanych z:

• utrzymaniem psa przewodnika przez osoby niewidome zaliczone do I lub II grupy inwalidztwa
• używaniem samochodu osobowego w związku z nieodzownym przewozem na konieczne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne niepełnosprawnego dziecka, które nie ukończyło 16-tego roku życia albo osoby niepełnosprawnej zaliczonej do I lub II grupy inwalidztwa
• opłaceniem przewodników osób niewidomych zaliczonych do I lub II grupy inwalidztwa oraz osób z niepełnosprawnością narządu ruchu zaliczonych do I grupy inwalidztwa

nie jest nieodzowne posiadanie dowodów stwierdzających wysokość wydatków. Nie oznacza to jednakże, że tego typu koszty można odliczyć bez uprzedniego ich poniesienia. Przesłanką wykorzystania ulgi rehabilitacyjnej jest bowiem poniesienie wydatków na cele rehabilitacyjne lub kosztów ułatwiających pełnienie czynności życiowych.

Bardzo ważne!
Brak ustawowego wymogu dokumentowania wysokości uznanych wydatków rachunkiem, fakturą lub innym dowodem nie pozbawia urzędu fiskalnego prawa do zwrócenia się do osoby, która zastosowała odliczenie, o wykazanie, że dany wydatek był przez nią w rzeczywistości poniesiony oraz że wypełnia wszystkie warunki do zastosowania odliczenia. Organ podatkowy dokonuje tego w toku prowadzonego postępowania podatkowego lub w ramach czynności sprawdzających.

Jeśli skorzystałeś z odliczenia, a po przesłaniu PIT rocznego zorientujesz się, że nie posiadasz dokumentów potwierdzających prawo do odliczenia, powinieneś jak najprędzej dostarczyć korektę zeznania podatkowego.

Jaką wartość możesz odliczyć?

W przypadku wydatków:

1. na leki - odliczasz różnicę między kosztami faktycznie poniesionymi w danym miesiącu, a kwotą 100 zł
2. częściowo opłaconych (dofinansowanych) ze środków zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, Narodowego Funduszu Zdrowia, Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych oraz wydatków zwróconych podatnikowi w jakiejkolwiek formie - odliczasz różnicę pomiędzy kosztami rzeczywiście poniesionymi, a kwotą sfinansowaną (dofinansowaną) z tych funduszy (środków) lub zwróconą w jakieś formie
3. ograniczonych "górnym" limitem kwotowym - potrącasz kwotę rzeczywiście poniesioną, nie wyższą niż limit wskazany w ustawie
4. nielimitowanych - odliczasz kwotę faktycznie poniesioną

Tryb dokonywania potrąceń

Potrącenia możesz dokonać:

• od dochodu podlegającego opodatkowaniu na regułach ogólnych z użyciem skali podatkowej
• od przychodu podlegającego opodatkowaniu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych

O ile w roku podatkowym, pośród wyżej wymienionych dochodów (przychodów), uzyskałeś dochody (przychody) z pozarolniczej działalności gospodarczej, najmu lub umów o podobnym charakterze, to z ulgi rehabilitacyjnej możesz skorzystać już w trakcie roku fiskalnego, tj. przy liczeniu ryczałtu lub zaliczki ("ostatecznego" rozliczenia dokonujesz niemniej jednak w zeznaniu podatkowym). Odliczenia wykazujesz w formularzu podatkowym PIT-37 lub PIT-28 lub PIT-36, do którego (których) dodajesz załącznik PIT/O (informacja o odliczeniach). Potrąceniu od dochodu ulegają te wydatki, które nie zostały zwrócone w jakieś formie, nie zostały wliczone do kosztów osiągnięcia przychodów, nie zostały odliczone na podstawie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne. I na odwrót, potrąceniu - na podstawie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne - podlegają wyłącznie te wydatki, które nie zostały odliczone od dochodu lub zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.

Niezwykle ważne!
Kwota należnego odliczenia, w części w której nie znalazła pokrycia w Twoich dochodach (przychodach) w danym roku podatkowym, nie ulega odliczeniu w kolejnych latach.

Stosownie do postanowień ustawy - Ordynacja podatkowa, organ podatkowy, na prośbę podatnika, może, w związku z poniesionymi wydatkami dającymi prawo do odliczenia rehabilitacyjnego:

• ograniczyć pobór zaliczek na podatek, jeśli podatnik wykaże, że zaliczki policzone według zasad określonych w ustawach podatkowych byłyby nazbyt wysokie w stosunku do podatku należnego od dochodu prognozowanego na dany rok podatkowy
• zwolnić płatnika z obowiązku potrącenia zaliczki, jeśli podatnik udowodni, iż pobrany podatek byłby nazbyt wysoki w stosunku do podatku należnego za rok podatkowy lub inny okres rozliczeniowy